BHV koffer inhoud: de checklist en wat wettelijk verplicht is

Waar hangt jullie verbandkoffer? "Bij de koffieautomaat, denk ik." En wat zit erin? "Pleisters. En een paracetamol." Dit antwoord krijg ik in bijna elke training. Daarom meteen het echte antwoord: de BHV koffer inhoud die je nodig hebt, staat in de Verbandset 2021 van Het Oranje Kruis. Dat zijn 28 artikelen, van beademingsdoekje tot reddingsdeken. En die paracetamol hoort er niet bij.

De wet schrijft geen lijstje voor, maar verplicht je wél om eerste hulp goed te organiseren. Hieronder de complete lijst, wat er wettelijk van je wordt verwacht, wat je per branche toevoegt en hoe je de koffer op orde houdt. Zoals ik het ook uitleg tijdens het rondje door het pand.

Is een BHV-koffer verplicht?

Ja, al staat het woord verbandkoffer nergens in de wet. De Arbowet verplicht elke werkgever om doeltreffende maatregelen te nemen voor eerste hulp bij ongevallen (artikel 3) en om de bedrijfshulpverlening zo uit te rusten dat BHV'ers hun taken naar behoren kunnen uitvoeren (artikel 15). Eerste hulp verlenen zonder verbandmiddelen kan niet. Dus: een gevulde verbandkoffer is de praktische invulling van een wettelijke plicht.

Wat er precies in moet zitten, laat de wet aan jou over. De maatregelen moeten passen bij de risico's in jouw bedrijf, en die staan in je RI&E. In de praktijk kijken de Arbeidsinspectie en verzekeraars naar de richtlijn van Het Oranje Kruis, de organisatie achter het EHBO-diploma. Die richtlijn is in 2021 voor het laatst vernieuwd. Hang je een koffer op die daaraan voldoet, dan zit je goed. Meer over de regels rond BHV lees je in is BHV verplicht en op Arboportaal.

BHV koffer inhoud volgens Oranje Kruis 2021: de complete lijst

Dit is de Verbandset 2021, de minimale inhoud voor een bedrijfsverbandkoffer. Ik heb de lijst gegroepeerd zoals je hem in de praktijk gebruikt.

Bron: Verbandrichtlijnen 2021 van Het Oranje Kruis, samengesteld op basis van de Nederlandse Richtlijnen Eerste Hulp 2021.

Wat is er veranderd sinds de richtlijn van 2016?

Heb je nog een koffer volgens de oude richtlijn hangen, dan mis je waarschijnlijk vijf dingen. In 2021 kwamen erbij: de bloedlancetten, de cohesieve zwachtel, de compressed gauze, het elastisch windsel van 8 cm en de eilandpleister. De steriele verbanddoek ging van één naar twee stuks. Vooral die compressed gauze is een verbetering: daarmee kun je een slagaderlijke bloeding echt stelpen, iets wat met een kompres van 10 bij 10 een verloren strijd is.

Wat er niet in hoort

Medicijnen. Geen paracetamol, geen oogdruppels, geen antihistamine. Een BHV'er verleent eerste hulp en dient geen medicatie toe, ook niet uit goede bedoelingen. Wil je toch pijnstillers voor collega's op kantoor hebben, leg die dan in een la met een duidelijke afspraak erover, niet in de verbandkoffer.

BHV-koffer of EHBO-koffer: wat is het verschil?

Voor een bedrijf: geen. Leveranciers verkopen dezelfde bedrijfsverbandkoffer onder de namen BHV-koffer, EHBO-koffer, verbandkoffer en verbanddoos. De letters A, B en C die je soms ziet, zeggen iets over het formaat van de koffer, niet over een andere richtlijn. Wat telt is of de Verbandset 2021 erin zit.

Waar je wel op moet letten: een EHBO-koffer voor thuis of voor in de auto heeft een kleinere inhoud. Die is niet bedoeld voor de werkvloer. Koop dus een koffer die expliciet voor bedrijven is samengesteld, of vergelijk de inhoud met de tabel hierboven.

De inhoud aanvullen op basis van je RI&E

De Verbandset 2021 is het minimum. Het Oranje Kruis zegt er zelf bij dat je aanvult op basis van de risico's in jouw bedrijf, en die staan in je RI&E. Een kantoor heeft aan de basisset genoeg. Een magazijn met een stapelaar, een keuken met frituur of een werkplaats met slijptollen niet. Dit zijn de aanvullingen die het Oranje Kruis als risicogericht aanmerkt, per situatie:

• Bouw, werkplaats en productie: oogspoelfles (235 tot 500 ml), extra kompressen en snelverbanden, en de Stop-de-Bloeding-aanvulling: een tourniquet, een traumazwachtel met clip en hemostatisch gaas. Waar machines snijden of knellen, is een hevige bloeding het scenario waar je op voorbereid wilt zijn. Meer over de risico's op de bouwplaats lees je in BHV in de bouw.
• Horeca en keukens: hydrogel brandwondenkompressen, extra niet-verklevende kompressen en een oogspoelfles tegen spatten. Wat je in de horeca nog meer moet regelen staat in BHV in de horeca.
• Kinderopvang, scholen en sport: coldpacks (instant of gel), extra pleisters in kleine maten, netverband en een flexibele spalk voor verstuikingen en kneuzingen.
• Laboratoria en chemie: oogspoelfles, oogkompressen, chemisch bestendige handschoenen en een FFP2-mondmasker.
• Buitenwerk, groen en hoveniers: tekenverwijderaar, zaklamp en een draagbare tas in plaats van een koffer aan de muur.

Twijfel je? Loop dan met je BHV'ers door het pand en vraag bij elke werkplek: wat gaat hier mis, en wat pak ik dan uit de koffer? Als het antwoord "niets" is, mist er iets.

Hoeveel koffers heb je nodig en waar hang je ze?

De vuistregel van het Oranje Kruis: vanaf elke werkplek moet je binnen een halve minuut bij een verbandkoffer zijn. Dat betekent voor de meeste bedrijven:

• Minimaal één koffer per verdieping, op een centrale plek
• Een extra koffer bij risicoplekken: keuken, werkplaats, magazijn, laboratorium
• Een draagbare tas voor buitenterreinen, bedrijfswagens of werk op wisselende locaties
• Nooit achter slot. Een koffer waarvan de sleutel bij de receptie ligt, hangt er in een noodsituatie niet
• Zichtbaar, met het groene pictogram met wit kruis erboven, op ooghoogte
• Droog en niet naast een warmtebron, anders verkort je de houdbaarheid van steriele producten

En dan het belangrijkste: iedereen moet weten waar hij hangt, niet alleen de BHV'ers. Zet de locaties op de plattegrond in je BHV-plan, wijs ze aan bij de rondleiding van nieuwe collega's en hang de koffer bij voorkeur naast de AED. Eén plek onthouden is makkelijker dan twee.

BHV-koffer checklist: zo houd je hem op orde

Een koffer die twee jaar niet open is geweest, herken je aan de pleisters: die voelen als perkament en plakken nergens meer op. Ik heb ze in trainingen uit koffers gehaald met een houdbaarheidsdatum uit een vorig decennium. Daarom deze checklist, minimaal elk half jaar:

1. Compleet? Leg de inhoud naast de inhoudsopgave in de koffer (daarom zit die erin).
2. Houdbaar? Steriele producten hebben een vervaldatum, meestal drie tot vijf jaar na productie. Verlopen is vervangen.
3. Verpakking intact? Een steriel kompres met een scheurtje in de verpakking is niet steriel meer.
4. Ontsmettingsmiddel nog goed? Na opening is dat beperkt houdbaar; check de datum op het flesje.
5. Handschoenen soepel? Verkleurd of brokkelig betekent vervangen.
6. Stappenplan leesbaar en actueel? Vanaf de richtlijn 2021 hoort het nieuwe stappenplan eerste hulp erin.
7. Wandbeugel, sluiting en pictogram in orde?
8. Controledatum genoteerd? Op een kaartje in de koffer, met paraaf.

En direct na elk gebruik: aanvullen wat eruit is. Wijs één persoon aan die hiervoor verantwoordelijk is, vaak de preventiemedewerker of een van de BHV'ers, en zet de halfjaarlijkse controle in de agenda. Het gebeurt anders niet.

Tip die het meeste scheelt: hang naast de verbandkoffer een aparte pleisterdispenser. Negen van de tien keer dat de koffer opengaat, is het voor een papiersnee. Met een dispenser blijft de koffer compleet en verzegeld voor de keer dat het er echt om gaat.

Weten wat erin zit is één, ermee kunnen werken is twee

Een complete koffer is de helft van het verhaal. De andere helft is een BHV'er die onder druk het juiste eruit pakt en weet wat hij ermee doet. Een compressed gauze helpt alleen als je weet dat je hem strak in de wond moet stoppen en stevig moet blijven drukken. Daarom loop ik in elke training een rondje door het pand en gaat jullie eigen koffer open. Met jullie eigen spullen oefenen op jullie eigen werkvloer: dat is waarom wij altijd op locatie trainen.

In de BHV Basiscursus (€160 p.p.) leert je team eerste hulp met precies deze materialen, plus brand, ontruiming en reanimatie met AED. Wat je op zo'n dag allemaal doet, lees je in wat doe je op een BHV-cursus. Actuele prijzen vind je op de cursuspagina, of bereken direct je prijs. Grotere groep? Dan kijken we samen wat er mogelijk is.

Eén concrete stap voor vandaag: loop naar jullie verbandkoffer, maak hem open en leg de inhoud naast de tabel hierboven. Mis je de compressed gauze of de bloedlancetten, dan hangt er een koffer van vóór 2021. Aanvullen kost een middag, en dan klopt het weer.